Bị tụt lợi là gì? Nguyên nhân và cách khắc phục hiệu quả từ Bs. Khởi

Tụt lợi là bệnh lý nha khoa phổ biến, thường xuất phát từ thói quen chăm sóc răng miệng chưa đúng cách. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ và khả năng ăn nhai mà còn có thể dẫn đến mất răng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.

Tụt lợi là gì?

Tụt lợi (hay còn gọi là tụt nướu) là tình trạng phần nướu bao quanh và bảo vệ chân răng di chuyển xuống phía cuống răng, khiến phần thân răng bị lộ ra bên ngoài. Tình trạng này có thể chỉ xảy ra ở một vài răng, nhưng cũng có trường hợp ảnh hưởng đến cả hàm trên và hàm dưới.

Tụt lợi có thể gặp ở mọi độ tuổi. Khi nướu bị tụt, người bệnh có thể bị mòn men răng, lộ ngà răng, hở kẽ răng, tạo điều kiện cho vi khuẩn ăn sâu vào chân răng và gây hỏng răng. Ngoài ra, thức ăn cũng dễ bám lại quanh răng hơn, răng trở nên ê buốt khi tiếp xúc với thức ăn nóng, lạnh hoặc chua ngọt.

Triệu chứng tụt lợi đôi khi khó nhận biết, thậm chí có người không xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào. Vì vậy, việc khám răng định kỳ đóng vai trò quan trọng giúp bác sĩ phát hiện sớm các dấu hiệu ban đầu của bệnh. Một số triệu chứng phổ biến của tụt lợi bao gồm:

• Chảy máu chân răng.
• Hôi miệng.
• Đau quanh nướu, nướu sưng đỏ.
• Lộ chân răng khiến răng bị ê buốt.
• Răng lung lay.
• Nướu bị rút lại.

Nguyên nhân gây tụt lợi

Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến dẫn đến tình trạng tụt lợi:

• Sức khỏe răng miệng kém: Vi khuẩn trong mảng bám tích tụ giữa nướu và răng có thể khiến phần nướu bao quanh răng bị viêm. Nếu không được điều trị, tình trạng này có thể làm tổn thương nướu và cấu trúc xương nâng đỡ, dẫn đến tụt lợi và bệnh nha chu.
• Chải răng hoặc dùng chỉ nha khoa quá mạnh: Thao tác chải răng mạnh với bàn chải cứng hoặc dùng chỉ nha khoa quá mạnh có thể làm mòn lớp men răng bên ngoài, gây tổn thương và tụt lợi.
• Yếu tố di truyền: Nếu bố hoặc mẹ từng mắc tình trạng tụt lợi, bạn có nguy cơ mắc phải tình trạng này cao hơn.
• Vị trí răng mọc bất thường: Răng mọc lệch hoặc sai khớp cắn có thể tạo ma sát quá mức lên một vùng nướu, khiến nướu bị tụt.
• Thói quen nghiến răng: Nghiến răng tạo lực tác động quá mức lên răng và nướu, có thể gây mòn nướu và dẫn đến tụt lợi.
• Thay đổi nội tiết tố: Phụ nữ trải qua các giai đoạn thay đổi hormone mạnh như dậy thì, mang thai và mãn kinh dễ mắc các bệnh về nướu và tụt lợi hơn.
• Chấn thương mô nướu: Mô nướu có thể bị tụt khi gặp chấn thương, tại vị trí bị tổn thương hoặc khu vực xung quanh.
• Hút thuốc lá: Nicotin trong thuốc lá làm tăng nguy cơ tụt nướu do làm suy yếu hệ miễn dịch và ức chế dòng chảy của tuyến nước bọt, tạo điều kiện cho mảng bám hình thành nhiều hơn.

Cách khắc phục tụt lợi

Việc khắc phục tụt lợi không chỉ giúp cải thiện khả năng ăn nhai mà còn là biện pháp phòng ngừa nhiều bệnh lý răng miệng liên quan. Dưới đây là một số biện pháp người bệnh có thể tham khảo.

Chăm sóc răng miệng đúng cách

• Lựa chọn bàn chải đánh răng có kích thước phù hợp và đầu cọ mềm, giúp làm sạch các vị trí răng trong miệng mà không làm tổn thương nướu. Đây là phương pháp vệ sinh cơ bản giúp loại bỏ mảnh vụn thức ăn bám vào kẽ răng, đồng thời hạn chế sự tích tụ cao răng.
• Kết hợp chỉ nha khoa và nước súc miệng với việc đánh răng đều đặn để loại bỏ mảnh vụn thức ăn ở kẽ răng tốt hơn, đặc biệt với người bị tụt lợi vốn khó làm sạch toàn bộ chỉ bằng bàn chải.
• Lấy cao răng định kỳ 6 tháng một lần: Dù vệ sinh răng miệng sạch sẽ, sự lắng đọng chất trong miệng bám vào chân răng vẫn xảy ra theo thời gian. Cao răng bám nhiều sẽ đẩy nướu, khiến nướu dần tụt xuống. Vì vậy, lấy cao răng định kỳ giúp phát hiện và khắc phục sớm các vấn đề răng miệng.

Biện pháp hỗ trợ từ thiên nhiên

• Trà xanh: Uống trà xanh có thể hỗ trợ ngăn ngừa và cải thiện nhiều bệnh lý răng miệng. Trà xanh giúp giảm tổn thương do tụt nướu gây ra cho răng, làm dịu tình trạng viêm và tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh nha chu.
• Dầu mè, dầu dừa và tinh dầu khuynh diệp: Dầu dừa, dầu mè được dùng như nước súc miệng để loại bỏ mảng bám trên răng, hỗ trợ ngăn ngừa sâu răng và tụt lợi. Tinh dầu khuynh diệp có đặc tính kháng khuẩn, chống viêm và giảm sưng. Người bệnh có thể pha loãng 1-2 giọt tinh dầu khuynh diệp với 1-2 thìa nước, dùng bàn chải hoặc ngón tay sạch thấm hỗn hợp rồi massage nhẹ nhàng vùng quanh nướu khoảng 5-10 phút, sau đó súc miệng lại với nước. Lưu ý không dùng tinh dầu khuynh diệp chưa pha loãng vì có thể gây bỏng mô nướu.
• Mật ong: Sau khi vệ sinh răng miệng sạch sẽ, thấm mật ong vào vùng nướu bị tụt, chờ khoảng 5 phút rồi súc miệng. Mật ong có tính kháng khuẩn, khử trùng tốt, hỗ trợ cải thiện tình trạng tụt lợi.
• Tỏi: Giã nát tỏi rồi lấy nước bôi vào vùng bị tụt lợi sau khi vệ sinh răng miệng sạch sẽ. Các chất kháng viêm trong tỏi có tác dụng hỗ trợ khắc phục tình trạng tụt lợi.

Tăng cường vitamin C

Vitamin C giúp tăng cường khả năng miễn dịch và có đặc tính chống oxy hóa cho cơ thể khi được sử dụng đúng cách. Loại vitamin này có thể được dùng tại chỗ khi kết hợp với canxi ascorbate dạng bột.

Điều trị tụt lợi

Với tụt lợi ở mức độ nhẹ, người bệnh cần loại bỏ cao răng và mảng bám tích tụ trên răng và chân răng. Nếu răng ê buốt thường xuyên, người bệnh nên chải răng bằng kem đánh răng có thành phần chống ê buốt hoặc ngậm gel fluoride dưới sự chỉ dẫn của bác sĩ nha khoa. Bác sĩ chuyên khoa có thể chỉ định thuốc kháng sinh khi có tình trạng viêm nướu. Trong trường hợp tụt lợi ở mức độ nặng, người bệnh có thể cần điều trị bằng phẫu thuật ghép để phục hồi lại phần nướu che phủ chân răng.

Như vậy, tụt lợi là tình trạng cần được phát hiện sớm và xử lý đúng cách để tránh tiến triển nặng hơn. Việc chăm sóc răng miệng đúng cách kết hợp thăm khám định kỳ là biện pháp quan trọng giúp phòng ngừa bệnh lý này hiệu quả.

Nếu bạn đang gặp tình trạng tụt lợi hoặc có các dấu hiệu nướu rút, ê buốt chân răng, hãy đến Nha khoa Dr Khởi để được BS. CKII Trần Quốc Khởi trực tiếp thăm khám và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp. BS. Trần Quốc Khởi có hơn 25 năm kinh nghiệm, đã điều trị thành công hơn 12.000 ca phục hình và chỉnh nha. Nha khoa Dr Khởi thành lập từ năm 2005, phục vụ hơn 30.000 khách hàng.

Liên hệ hotline 0909 999 191 hoặc Zalo/Viber 091 3738 686 để đặt lịch khám và tư vấn miễn phí.

Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi BS. CKII Trần Quốc Khởi — chuyên gia chỉnh nha mắc cài & Invisalign. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán và điều trị trực tiếp.